نگاهی به Onirocritica بیندازید. یکی از قدیمی ترین کتاب های تعبیر خواب


فارو- در طول تاریخ و در سراسر جهان، افرادی بوده اند که سعی کرده اند راز رویاها را درک کنند. قدیمی ترین متنی که در موضوع تعبیر خواب یافت شده بیش از سه هزار سال قدمت دارد و مربوط به تمدن مصر باستان است. نشانه های زیادی از این علاقه باستانی را می توان در بین النهرین، یونان و سایر تمدن ها یافت. آثاری که از این گذشته های دور به دست ما رسیده، مشخصاً زیاد نیستند، اما خوشبختانه ما کاملاً کنار گذاشته نشده ایم.

به گزارش فرارو؛ Oneirocritica یا «تعبیر رویاها» قدیمی ترین کتاب بازمانده در مورد تعبیر خواب در تمدن یونان است. این کتاب توسط شخصی به نام آرتمیدوروس دالدیانوس در قرن دوم میلادی نوشته شده است. نوشتن کتاب های تعبیر خواب در یونان سابقه بسیار طولانی تر از این دارد و آرتمیدور حتی در کتاب خود به برخی از آنها اشاره می کند، اما آن آثار قدیمی به مرور زمان ناپدید شده اند.

این کتاب در قرن نهم پس از میلاد (قرن سوم هجری) در خلافت عباسی توسط حنین بن اسحاق به عربی ترجمه شد و به دلیل روش منحصر به فرد و شرح مفصل، تأثیر زیادی بر کار نویسندگان مسلمان در زمینه تعبیر خواب گذاشت. .

آرتمیدوروس کتاب خود را در پنج بخش نوشت. قسمت اول به تعبیر خواب و رویاهای مربوط به افراد اختصاص دارد. این بخش هر آنچه که به رفتار و بدن انسان مربوط می شود، مانند تولد و مرگ و اعضای مختلف بدن را تفسیر می کند. بخش دوم معنای خواب را در ارتباط با اشیاء و رویدادهای طبیعی مانند پدیده های جوی و حیوانات بیان می کند. پاراگراف سوم نمادها را دسته بندی نمی کند و معنای انواع مختلف چیزهایی که در خواب دیده می شود را توضیح می دهد. پاراگراف چهارم نوعی راهنمایی برای تعبیر خواب است که توضیح می دهد که مترجم هنگام تعبیر خواب چه چیزی را باید در نظر بگیرد. در نهایت، بخش پنجم تعدادی از رویاها و تعبیر آنها را برای تکمیل بخش راهنمایی فهرست می کند.

در مقدمه مختصر کتاب، بخش‌های مختلفی از انواع خواب آمده است. آرتمیدوروس در این بخش بین دو نوع کلی رویا تمایز قائل می شود که یکی از آنها (Onirus) به گفته خودش می تواند وقایع آینده را پیش بینی کند و دیگری (Anopenion) فقط مربوط به رویدادهای روزانه و حالات بدن است. در خود رؤیاهای نبوی تقسیم بندی وجود دارد. به عنوان مثال، رویاهایی که نشان دهنده رویدادهای آینده فوری هستند با رویاهایی که به صورت نمادین و استعاری انجام می دهند متفاوت است. بیشتر کتاب «تعبیر خواب» مربوط به بررسی این رویاهای نمادین است که خبر از رویدادهای آینده می دهد.

آرتمیدوروس معتقد است که نحوه نگرش شخص به رویاها می تواند بر نتیجه و تعبیر آنها تأثیر بگذارد. مثلاً اگر خوابی ببیند که خبر از اتفاقات بد در آینده می دهد، اگر خودش احساس خوبی داشته باشد و فکر کند که این خواب حکایت از اتفاقات خوشایندی دارد، اثر منفی خواب از بین می رود و تعبیر بد او متوجه نمی شود. به نظر او عکس این موضوع نیز با خواب خوب می تواند اتفاق بیفتد که از آن تعبیر نادرست می شود.

یکی دیگر از نکات ظریف کتاب آرتمیدور این است که او به هر رویا فقط یک معنی نمی دهد، بلکه آن را در رابطه با افراد مختلف به گونه ای متفاوت تعبیر می کند. به عنوان مثال، اگر دو فرد ثروتمند و فقیر خواب ثروتمندی را ببینند، ممکن است برای آنها معنای متفاوتی داشته باشد.

او تقریباً برای هر تفسیری که ذکر می کند، دلیل می آورد. این دلایل عمدتاً برگرفته از زمینه های فرهنگی است. بنابراین، آرتمیدوروس گاهی اوقات خواب های مختلف را برای افرادی از فرهنگ های مختلف (مثلاً مصری ها و یونانی ها) به معنای متفاوت می داند، زیرا چیزهای مختلف در این فرهنگ های مختلف ممکن است معانی متفاوتی داشته باشند.

به همین دلیل، کتاب «تعبیر خواب» با وجود قدمت، رویکرد عاقلانه تری به بسیاری از آثاری که در قرون بعدی نوشته شده است، در پیش گرفته است. او برای هر نماد فقط یک معنی را ذکر می کند که همیشه و همه جا ثابت است، اما به تفاوت های شخصی، فرهنگی و تاریخی توجه زیادی می کند.

از این نظر می توان گفت که کتاب آرتمیس راهی برای تعبیر خواب شخصی است. این بدان معناست که همه می توانند بهترین تعبیر خواب های خود باشند، زیرا خود را بهتر از دیگران می شناسند و با باورها و سوابق فرهنگی خود بیشتر آشنا هستند. البته این چیزی نیست که آرتمیدور به صراحت اشاره می کند، اما روش و نوع نگاه او دور از چنین دیدگاهی نیست.

برای به دست آوردن تصویر بهتری از روش آرتمیدور، می توان نمونه ای از تفاسیر او را بیان کرد. او در قسمت اول کتاب خود می گوید که والدین غسل در خواب را نشانه اتفاقات خوب و مفید می دانستند و حق هم داشتند. اما کسانی که در این زمان بودند (یعنی معاصران آرتمیس) هنوز استحمام را یک نشانه مثبت می دانند، زیرا نحوه استحمام در قدیم با امروز متفاوت بود.

در گذشته مردم از حوض های شخصی بزرگ برای استحمام استفاده می کردند، اما پس از پیدایش حمام های عمومی، تعبیر این گونه خواب ها نیاز به بازنگری دارد. حمام های عمومی پر است و گرمای زیاد آنجا رنگ بدن را تغییر می دهد و می تواند نشانه درگیری یا آسیب جسمی باشد. اما در عین حال تغییر می کند که محیط استحمام که در خواب دیده می شود آرام و زیبا باشد یا خیر و نحوه استحمام نیز عادی و غیرعادی باشد. زیرا غسل های زیبا مخصوص ثروتمندان است و این علامت مثبت است و غسل غیرعادی برای بیماران است و این می تواند علامت منفی باشد.

آرتمیدوروس جزئیات بیشتری در این زمینه ارائه می دهد و حتی برخی از تجربیات خود را نیز ذکر می کند. مثلاً می‌گوید ورزشکاری را می‌شناسد که آرزوی دستشویی رفتن را دارد اما آب پیدا نمی‌کند. او بعداً خود را برای یک مسابقه مهم قرار داد، اما به دلیل رشوه از زمین اخراج شد. در اینجا حمام نشانه میدان مسابقه است و کمبود آب به معنای رسیدن به مقصد اصلی نیست.

در همین مثال می توان دریافت که آرتمیدوروس نسبت به پیشینه تاریخی و فرهنگی خواب کاملاً حساس بوده و کوچکترین جزئیات خواب را دارای اهمیت نمادین می دانسته است. توجه او به اهمیت تجربه در این مثال نیز مشهود است. اگرچه او از بسیاری از آثار پیشینیان خود استفاده کرده است، اما هیچ ارادتی متعصبانه به گفته های دیگران ندارد و از مشاهدات و تجربیات خود برای تعبیر خواب استفاده می کند.

کتاب حدود دویست صفحه ای آرتمیدوروس (که متأسفانه هنوز ترجمه فارسی ندارد) با نگاه مفصل و ظریف خود مانند سفری قدیمی و جذاب به قلمرو رویاهاست و می تواند نگاه مخاطبانش را به خواب و خواب بسیار تغییر دهد. توجه بیشتر به این دنیای اسرارآمیز را برانگیخت و ناشناخته را در او بیدار کرد. نمی توان با این تصور موافق بود که رویاها می توانند رویدادهای آینده را پیش بینی کنند. اما حتی چنین شخصی نمی تواند انکار کند که رویاها قلمرو نمادهای ذهن خود ما هستند و بنابراین شناخت این نمادها می تواند راهی جذاب و ماجراجویانه برای شناخت خودمان باشد.

از این نظر، کتابی مانند Onirocritica مجموعه ای بی ارزش از خرافات قدیمی نیست، بلکه تلاشی برای درک دنیای درونی روح انسان است; تلاشی که هزاران سال در قدیمی ترین تمدن ها وجود داشته و هنوز هم ادامه دارد.


تمامی اخبار به صورت تصادفی و رندومایز شده پس از بازنویسی رباتیک در این سایت منتشر شده و هیچ مسئولتی در قبال صحت آنها نداریم